Pagina's

vrijdag 4 november 2011

De dojo



Aikido wordt niet beoefend in een sportschool of in een gymzaal. Aikido wordt beoefend in de dojo.
Het woord dojo laat zich vertalen als plek waar de Do zich manifesteert. Van oorsprong was het een bijzondere plek in de natuur, vaak op een open plek in het bos nabij een waterval of beek, een uitzonderlijke gevormde rots of een eeuwenoude boom. Elke plek waar men een sterke binding met de natuur ervoer was geschikt als dojo. In veel opzichten vertoont de oorspronkelijke dojo grote gelijkenis met de Keltische Nemeton.  Ook het voorplein van een Shinto schrijn of een Boeddhistische tempel werd vroeger vaak gebruikt als dojo. In de loop der tijd werden er speciaal voor de beoefening van krijgskunst ruimtes gebouwd met de meest natuurlijke materialen die men kon vinden. Tegenwoordig worden allerlei ruimtes, van garage tot gymzaal, ingericht en gebruikt als dojo. Waar de dojo zich ook bevind, eenmaal ingericht is het een gewijde, sacrale plek waar men zich richt op het eenworden met de Do, op Satori (verlichting).

De dojo wordt zo mogelijk gebouwd gericht op het noorden of gericht op het westen. De muur die op het westen of noorden is gericht wordt bestemd als de kamiza. Het is de zijde waar de shinden / kami dana geplaatst wordt, samen met een portret van de grondlegger en portretten van andere leermeesters die een belangrijke rol hebben gespeeld in de ontwikkeling van de dojo. Aan deze muur hangt ook een kakejiku met een inspirerende tekst die de dojo cho heeft ontvangen bij de formele overdracht van de kunst door zijn leermeester. Voorts staat er een taiko, een set zwaarden, een bloemstuk en enkele offergaven zoals zout en water voor de kami.

Bij het lesgeven neemt de leermeester plaats voor de kamiza. De kamiza is de hoge zijde, het is de mooie kant van de dojo, de sacrale zijde. De leerlingen nemen tegenover de leermeester plaats aan de shimoza, de lage zijde. De muur links wordt de shimoseki (lage kant) genoemd en de muur rechts de joseki (hoge kant).

De dojo ademt een inspirerende, sacrale atmosfeer en om die te behouden wordt de dojo met veel eerbied betreden. Het dagelijks reinigen (harai misogi) van de dojo draagt ook bij om deze sacrale sfeer te behouden. Toch is niet alleen de inrichting van de dojo van belang – het is bovenal de aandachtige aanwezigheid en oprechte toewijding van alle aikidoka die bepalend is voor de gewenste sfeer in de dojo.

Tom Verhoeven
Dojo cho


Auvergne, Herfst 2011

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen